Strona główna

Jesień w pełni - co słychać u nietoperzy?

W naszych ogrodach mogą pojawiać się, a nawet zamieszkać nietoperze. Aktywne przez całe lato, co robią gdy przychodzi jesień?
 
Ponieważ nasze polskie nietoperze żywią się owadami i nie przestawiają się na inny pokarm, musiały znaleźć sposób na przetrwanie zimy, kiedy ten pokarm nie jest dostępny. Rozwiązaniem  ich problemu jest hibernacja, nazywana czasem snem zimowym. W okresy odrętwienia nietoperze mogą zapadać również w lecie, ale prawdziwa długotrwała hibernacja zaczyna się zwykle w okolicy pierwszych przymrozków, kiedy zdobycie pożywienia zaczyna być znaczącym problemem.
 
Czym jest hibernacja?
To stan spowolnienia czynności życiowych organizmu, który ma na celu oszczędność energii. W trakcie hibernacji tętno nietoperzy zwalnia nawet ponad stukrotnie, temperatura ciała spada i zrównuje się z temperaturą otoczenia. Oddech, który np. u nocka dużego ma częsotliwość jednego wdechu na 6 sekund, w stanie uśpienia zwalnia do jednego wdechu na 90 minut! W takim stanie niektóre gatunki nietoperzy trwają nawet 190 dni w roku.
 
Co nietoperze robią jesienią?
Aby móc pozwolić sobie na hibernację, trzeba najpierw zmagazynować zapasy tłuszczu. Jak wiele innych hibernujących zwierząt, nietoperze mają teraz "pełne skrzydła roboty" - ich zadaniem na jesień jest najeść się i tym samym zrobić tłuszczowe zapasy na zimę.
 
Dlaczego nie należy budzić i straszyć nietoperzy?
Stan hibernacji jest bliski stanowi śmierci i jest dużym  obciążeniem dla organizmu. Raz na jakiś czas nietoperze budzą się, żeby się napić lub załatwić potrzeby fizjologiczne. Każde wybudzenie jednak związane jest z koniecznością podgrzania ciała i przywrócenia poprzedniego poziomu funkcji życiowych, więc zużywa dużo energii. Obecność człowieka na zimowiskach nietoperzy ze względu na hałas, światło i podgrzewanie temperatury zimowego powietrza oddechem może doprowadzić do niepotrzebnego wybudzenia hibernujących nietoperzy. Najlepiej więc, jeśli gdzieś zobaczymy zimujące nietoperze, szybko je obejrzeć i oddalić się w ciszy.
 
Co się stanie jeśli mimo to nietoperze będą niepokojone?
Niestety, może się zdażyć, że takiemu wybudzonemu nietoperzowi nie starczy energii na dotrwanie do wiosny i po prostu umrze. Część takich osobników ma szczęście trafiać do specjalistów, którzy biorą je na przechowanie, dokarmiają i wypuszczają na wiosnę, jak Ci Państwo: